Một số vấn đề pháp lý phát sinh từ quan hệ thương mại bất cân xứng trong chuỗi cung ứng toàn cầu - Nghiên cứu từ các tranh chấp Gilimex - Amazon và Shimano - Apple

Các tác giả

  • TS NGUYỄN ĐỨC VIỆT Khoa Pháp luật quốc tế, Trường Đại học Luật Hà Nội

DOI:

https://doi.org/10.70236/khplvn.718

Từ khóa:

bất cân xứng, lạm dụng vị thế, thẩm quyền, luật áp dụng, quy phạm bắt buộc áp dụng

Tóm tắt

Những vụ tranh chấp giữa Gilimex với Amazon và Shimano với Apple phản ánh xu hướng gia tăng các tranh chấp phát sinh từ quan hệ thương mại bất cân xứng giữa doanh nghiệp vừa và nhỏ với các tập đoàn đa quốc gia. Các vụ việc này không chỉ đặt ra vấn đề về trách nhiệm hợp đồng mà còn làm nổi bật những thách thức của tư pháp quốc tế, bao gồm xác định thẩm quyền tài phán, lựa chọn và áp dụng pháp luật, cũng như cơ chế kiểm soát hành vi lạm dụng vị thế kinh tế trong quan hệ thương mại xuyên biên giới. Trên cơ sở phân tích các tình huống thực tiễn, bài viết làm rõ những khoảng trống của pháp luật Việt Nam và đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường bảo vệ doanh nghiệp trong nước trong các quan hệ thương mại bất cân xứng thuộc chuỗi cung ứng toàn cầu. 

Tải xuống

Dữ liệu tải xuống chưa có sẵn.

Tài liệu tham khảo

[1] 東京地裁平成28年2月15日中間判決2016WLJPCA02156001 [trans: Tokyo District Court, Interlocutory Judgment of 15 February 2016, 2016WLJPCA02156001]

[2] 東京地裁令元.9.4判決2019WLJPCA09048001 [trans: Tokyo District Court, Judgment of 4 September 2019, 2019WLJPCA09048001]

[3] Adrian Briggs, The conflict of law (4th Ed), Oxford, 2019

[4] Adrian Briggs, “Choice of forum and submission to jurisdiction”, in Jürgen Basedow/Giesela Rühl/Franco Ferrari and Pedro de Miguel Asensio, Encyclopedia of private international law, Elgar, 2017

[5] Bành Quốc Tuấn, “Quyền thỏa thuận lựa chọn tòa án giải quyết tranh chấp dân sự có yếu tố nước ngoài”, Tạp chí Khoa học ĐHQGHN-Luật học, số 28, 2012 [trans: Banh Quoc Tuan, “Party autonomy in choosing the court for resolving civil disputes involving foreign elements”, VNU Journal of Science: Legal Studies, No. 28, 2012]

[6] Đỗ Văn Đại, Mai Hồng Quỳ, Tư pháp quốc tế Việt Nam, Nxb. Chính trị Quốc gia, 2010 [trans: Do Van Dai, Mai Hong Quy, Vietnamese private international law, National Political Publishing House, 2010]

[7] Minh Sơn, “Một doanh nghiệp Việt kiện Amazon đòi 280 triệu USD”, Báo điện tử Tin nhanh Việt Nam, 2022 [trans: Minh Son, “A Vietnamese Company Sues Amazon for USD 280 Million”, VnExpress, 2022]

[8] Japan Fair Trade Commission (JFTC), Guidelines Concerning Abuse of Superior Bargaining Position under the Antimonopoly Act

[9] Jürgen Basedow, “Competition law (antitrust)”, in Jürgen Basedow/Giesela Rühl/Franco Ferrari and Pedro de Miguel Asensio, Encyclopedia of private international law, Elgar, 2017

[10] Liz Young, “Amazon sued by supplier alleging breach of agreement”, The Wall Street Journal, 2022

[11] Nguyễn Chí Công, Phạm Thị Hằng, “Áp dụng pháp luật nước ngoài trong giải quyết tranh chấp hợp đồng thương mại quốc tế tại Tòa án Việt Nam – Những khó khăn, vướng mắc”, Tạp chí Khoa học pháp lý Việt Nam, số 05(144), 2021 [trans: Nguyen Chi Cong, Pham Thi Hang, “Application of foreign law in resolving international commercial contract disputes before Vietnamese courts -difficulties and challenges”, Vietnam Journal of Legal Sciences, No. 05(144), 2021]

[12] Nguyễn Đức Việt, “Rủi ro quan hệ bất cân xứng của chuỗi cung ứng toàn cầu - chuyện không riêng Gilimex”, Thời báo Kinh tế Sài gòn, số 1-2023 (1673) [trans: Nguyen Duc Viet, “Risks of asymmetric relationships in global supply chains- the gilimex case is not an isolated story”, Saigon Times, No. 1-2023 (1673)]

[13] Nguyễn Thị Hồng Trinh, Bùi Thị Quỳnh Trang, “Áp dụng pháp luật nước ngoài trong giải quyết tranh chấp dân sự quốc tế tại Việt Nam”, Tạp chí Luật học, số 5/2024 [trans: Nguyen Thi Hong Trinh, Bui Thi Quynh Trang, “Application of foreign law in resolving international civil disputes in Vietnam”, Journal of Legal Studies, No. 5, 2024]

[14] Phan Hoài Nam, “Áp dụng quy phạm bắt buộc trong giải quyết xung đột pháp luật cho quan hệ lao động có yếu tố nước ngoài”, Tạp chí Khoa học pháp lý Việt Nam, số 07(167)/2023 [trans: Phan Hoai Nam, “Application of mandatory rules in resolving conflict of laws in foreign-related employment relationships”, Vietnam Journal of Legal Sciences, No. 07(167), 2023]

[15] Symeon C. Symeonides, Choice of law, Oxford, 2016

[16] 高杉直「優越的な地位の濫用:準拠法条項の有効性と不法行為準拠法の決定」WLJ判例コラム192号 [trans: Takasugi Naoshi, “Abuse of superior bargaining position: Validity of choice-of-law clauses and determination of the law applicable to torts”, WLJ Case Law Column, No. 192]

[17] Thomas Hoffmann, Phan Hoài Nam, “Vấn đề gia nhập Công ước Hague năm 2005 về thỏa thuận lựa chọn tòa án của Liên minh châu Âu – Một số kinh nghiệm cho Việt Nam”, Tạp chí Khoa học pháp lý, số 08(120), 2018 [trans: Thomas Hoffmann, Phan Hoai Nam, “Vietnam’s Accession to the 2005 Hague Convention on Choice of Court Agreements of the European Union - Some Lessons for Vietnam”, Journal of Legal Sciences, No. 08(120), 2018]

Tải xuống

Đã Xuất bản

03-09-2026

Số

Chuyên mục

LUẬT KINH TẾ

Cách trích dẫn

NGUYỄN ĐỨC , V. (2026). Một số vấn đề pháp lý phát sinh từ quan hệ thương mại bất cân xứng trong chuỗi cung ứng toàn cầu - Nghiên cứu từ các tranh chấp Gilimex - Amazon và Shimano - Apple. Tạp Chí Khoa học Pháp Lý Việt Nam, 07(203), 12-21. https://doi.org/10.70236/khplvn.718